Żywienie bydła mlecznego – najważniejsze zasady

Błędy w żywieniu powodują nie tylko gorszą wydajność krów mlecznych, ale też mogą przyczynić się do powstawania wśród nich chorób. Dlatego ważne jest przestrzeganie kilku podstawowych zasad dotyczący ich karmienia:

• pasza musi być odpowiednio zbilansowana – chodzi o właściwe proporcje poszczególnych składników pokarmowych,
• ilość paszy musi być dostosowana do stanu fizjologicznego zwierzęcia – inaczej karmi się krowę w okresie laktacji,
• karmienie 2 lub 3 razy dziennie, dobrą praktyką jest zadawanie paszy po dojeniu,
• powolne wprowadzanie nowych rodzajów pokarmów,
• podawanie wyłącznie świeżych pasz,
• zapewnienie dostępu do wody (przyjmuje się, że dorosła krowa powinna przyjmować 50 litrów wody dziennie) i lizawek, które uzupełnią składniki mineralne,
• utrzymywanie czystości żłobu paszowego.

Rodzaje pasz dla bydła mlecznego

Wyróżnia się dwa rodzaje pasz, jeśli chodzi o bydło mleczne. Żywienie powinno być oparte na w 80% na paszach objętościowych, które zawierają mało składników odżywczych, ale są ważne dla działania żołądka krowy. Do tego rodzaju karmy można zaliczyć:

• kiszonki,
• zielonki,
• rośliny okopowe,
• siano,
• słomę.

Pozostałe 20% to pasze treściwie, czyli ziarna zbóż, śruty poekstrakcyjne nasiona roślin motylkowych takich jak groch. Stosuje się tutaj mieszanki produkcyjne, które mają znaczenie dla laktacji zwierząt.

Systemy żywienia bydła mlecznego

Wyróżnia się trzy systemy żywienia bydła wysoko mlecznego, które stosuje się zamiennie:

1. System żywienia tradycyjnego. Polega na oddzielnym podawaniu paszy objętościowej i treściwej. Jego wadą jest to, że krowa może w jednym momencie zjeść dużą ilość wysokowęglowodanowej paszy treściwe, co może niekorzystnie wpłynąć na działanie jej układu pokarmowego. Zwierzę może też wyjadać smaczniejszą paszę dla krów mlecznych, a zostawiać mniej atrakcyjną.
2. System żywienia TMR (Total Mixed Ration). Polega na rozdrobnieniu i wymieszaniu razem wszystkich składników paszy. W ten sposób zwierzę zjada pokarm w pożądanych proporcjach. W tym systemie wydziela się grupy żywieniowe, które zależą od stanów fizjologicznych zwierząt.
3. System żywienia PMR (Partially Mixed Ration) polega na zadawaniu zwierzętom rozdrobnionej i wymieszanej paszy z części składników, czyli tzw. paszy półkompletnej. Nie tworzy się tutaj grup żywieniowych, natomiast premiuje się krowy dające więcej mleka paszą treściwą.

Dwa ostatnie systemy są powszechnie stosowane przez hodowców, a wybór któregoś z nich zależy m. in. od wielkości i kondycji stada. System żywienia tradycyjnego jest zaś obecnie rzadko stosowany. Niezależnie od wyboru systemu żywienia, w diecie zastosujemy paszę, ale też premiksy dla krów mlecznych czy również koncentraty dla krów mlecznych.

Jak powinna wyglądać dawka TMR?

Pasza TMR musi być dobrze zmielona. Największe jej elementy powinny mieć 2 – 3 cm długości. Strukturę paszy można sprawdzić za pomocą sit paszowych. Składają się one z platform z oczkami o różnej wielkości.  Na najwyższej oczka są największa, a na najniższej najmniejsze. Na pierwszym poziomie pozostają największe elementy. Tych powinno być 7 do 10%, na środkowym  30 do 50 %, a na najniższym ponownie 30 do 50 % całego materiały. Cząsteczek opadających na dno sito powinno być mniej niż 5%. Drobniejsza pasza ułatwia krowom przeżuwania i utrudnia pozostawianie przez nie niedojadów. Używanie sit nie jest jednak proste i trudno przeprowadzić prawidłową analizę nie zasięgając najpierw rady bardziej doświadczonego hodowcy.

Ważny jest również skład chemiczny mieszanki. Analizy pasz dokonują doradcy żywieniowi oraz firmy produkujące pasze. Można też na własną rękę zlecić analizę do laboratorium, ale jest to kosztowne. Wyniki powinny zgadzać się z tabelami norm żywienia, które publikowane są między innymi przez NRC (National Research Council).

Żywienie bydła mlecznego – dawki pokarmowe

Dawka pożywienia powinna być dostosowana do wieku i wagi zwierzęcia. Każdy rolnik powinien mieć doradcę żywieniowego, który odpowie na wszelkie wątpliwości. Przykładowa dzienna dawka dla krowy mlecznej o masie ciała 500 kg to 25 kg kiszonki z traw, 5kg buraka pastewnego jako dodatek do kiszonki, 5kg siana łąkowego, 5 kg śruty zbożowej i 3kg mieszanki treściwej. 

Żywienia bydła mlecznego to szeroki temat, który trudno jest streścić w krótkim artykule. Każdy hodowca powinien polegać na wskazówkach od doradcy żywienia, ale też bazować na własnej wiedzy i doświadczeniu. Tylko w ten sposób można osiągnąć wysoką wydajność krów mlecznych.

Sprawdź pasze dla krów mlecznych jak i całą ofertę pasz dla bydła już dziś w sklepie KARMA.