Czym jest β-karoten?

β-karoten to organiczny związek chemiczny z grupy karotenoidów, który w organizmach przeżuwaczy pełni funkcję prekursora witaminy A. Ze względu na to, że przeżuwacze nie potrafią samodzielnie syntetyzować witaminy A, muszą pozyskiwać β-karoten z pożywienia. Z badań wynika, że nawet jeśli dieta dostarcza sporych ilości witaminy A, poprawa wskaźników płodności następuje dopiero po dodatkowej suplementacji β-karotenem. Jest to dowód na to, że sama witamina A nie rozwiązuje problemów wynikających z jej niedoboru – niezbędny jest również jej naturalny prekursor, β-karoten.

Zapotrzebowanie na β-karoten i szczególne okresy niedoboru

Największe ryzyko niedoboru β-karotenu u krów występuje w okresie okołoporodowym oraz po trzeciej laktacji. Szczególną uwagę należy zwrócić na krowy w fazie zasuszenia i tuż po wycieleniu, ponieważ β-karoten w dużych ilościach przenika do siary. Siara o intensywnie pomarańczowej barwie wskazuje na wysoką zawartość β-karotenu, co jest kluczowe dla nowo narodzonych cieląt – rodzą się one bowiem z niskim zapasem witaminy A.

Rola β-karotenu w rozrodzie

β-karoten wspiera prawidłowe funkcjonowanie układu rozrodczego, szczególnie w procesach związanych z dojrzewaniem pęcherzyków jajnikowych i przygotowaniem błony śluzowej macicy do implantacji zarodka, co sprzyja prawidłowemu rozwojowi embrionu. Ponadto, β-karoten pełni rolę antyoksydanta, który wspiera odporność krów, zmniejsza ryzyko infekcji oraz obniża ilość komórek somatycznych w mleku.

Konsekwencje niedoboru β-karotenu

Niedostateczny poziom β-karotenu może prowadzić do problemów rozrodczych, takich jak:

• Mniejsze pęcherzyki jajnikowe,
• Słabiej widoczne objawy rui,
• Opóźniona owulacja,
• Nieoptymalne przygotowanie błony śluzowej macicy do przyjęcia zarodka.

Skutkiem tych problemów jest obniżona skuteczność inseminacji i zwiększone ryzyko poronień. Aby zapobiec tym problemom, zaleca się regularne uzupełnianie diety o β-karoten.

Ile β-karotenu potrzebuje krowa?

Podstawowe dzienne zapotrzebowanie na β-karoten u krów wynosi około 200 mg, jednak należy dodać około 20 mg na każdy litr produkowanego mleka. W sumie dzienne zapotrzebowanie wynosi około 600 mg, podczas gdy standardowa pasza dostarcza średnio 400 mg, co oznacza, że niezbędna jest suplementacja w wysokości około 200 mg na krowę dziennie.

Źródła β-karotenu

Najwięcej β-karotenu występuje w intensywnie pomarańczowych produktach, takich jak: Marchew, Morele, Brzoskwinie, Dynia.

Dobre źródła tego składnika to także świeże trawy, lucerna i zielonki. Niestety, zawartość β-karotenu w paszach przetworzonych, takich jak kiszonki czy mączki, jest znacznie niższa, dlatego warto zadbać o wysoką jakość kiszonek, szczególnie z młodych traw bogatych w ten składnik. Produkty wysoko przetworzone oraz ziarna zbóż prawie nie zawierają β-karotenu.

Jeśli w stadzie występują problemy z rozrodem, można rozważyć badanie poziomu β-karotenu we krwi.

Karma w swojej ofercie posiada produkty  firmy De heus które znajdziecie stacjonarnie oraz online wspomagające suplementację β-karotenu, w tym:

• Bestermine Karoten
• Bestermine Rozród